Adi ceviz (Juglans regia L.) ağacı yapraklarının kimyasal bileşiklerinin ağaç yaşına bağlı değişimi

Bu çalışmada ortalama yaşı 25, 75, 100 ve 400 yaş üzeri Adi ceviz (Juglans regia L.) olan ağacı yeşil yapraklarının kimyasal bileşikleri araştırılmıştır. Aynı yetişme ortamındaki, adi ceviz ağaçlarından toplanan yeşil yaprak örneklerinin içerdiği fotosentetik pigmentler (klorofil a, klorofil b ve karotenoit, askorbat peroksidaz (APX), katalaz (CAT), süperoksit dismutaz (SOD) enzim aktiviteleri, prolin, toplam çözünür protein, toplam fenolik bileşikleri, flavonoid gibi enzimatik olmayan bileşikleri ve indirgenmiş şekerlerden, glikoz ve sukroz miktarı ile toplam çözünür şeker miktarları belirlenmiştir. Ek olarak, yeşil yapraklar oksidatif stres seviyesi ile lipit peroksidasyonu (malondialdehit-MDA) ve hidrojen peroksit (H2O2) konsantrasyonları için analiz edilmiştir. Bu kimyasal bileşiklerden bazıları, ağaç yaşına bağlı olarak istatistiksel farklılıklar göstermiştir. Genel olarak, fotosentetik pigmentler, ağaç yaşı arttıkça artış göstermiştir. Glikoz ve nişasta miktarı ağaç yaşı ile artma eğilimi gösterirken, sukroz miktarı azalmış, fakat toplam çözünür karbohidrat içeriği ağaçlar arasında önemli bir farklılık göstermemiştir. Bunun yanında, SOD aktivitesi yaş arttıkça azalmıştır. Çalışmada incelenen diğer kimyasal bileşiklerle (prolin, toplam çözünür protein, MDA, H2O2, APX ve CAT) ağaç yaşı arasında belirgin bir ilişki tespit edilmemiştir. Sonuç olarak, öncü niteliğindeki bu bulgular, ceviz ağacı yapraklarının yaşa bağlı olarak kimyasal yapılarındaki değişimi hakkında önemli bilgiler sağlamış olup, ceviz ekosistemlerinin daha iyi anlaşılması, yönetimi ve zararlarına karşı uygulanacak mücadele yöntemlerine karar vermede gelecekteki çalışmalarda kullanılabilecektir.
Nezahat TURFAN , Gamze SAVACI , Temel SARIYILDIZ
Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi
,
Yıl 2020
Cilt 21
Sayı 1